در روزهای اخیر، قیمت برخی سفرهای اسنپ و تپسی افزایش پیدا کرده است؛ تغییری که به گفته مدیران این دو پلتفرم، بیش از هر چیز به کاهش تعداد رانندگان فعال و برهم خوردن تعادل میان عرضه و تقاضا مربوط میشود.
فرید شهابی، معاون تجاری اسنپ، در توضیح این افزایش قیمت به دیجیاتو میگوید کاهش تعداد خودروهای در دسترس در برخی محدودهها باعث شده تعادل میان عرضه و تقاضای سفر برهم بخورد: «وقتی تعادل میان تعداد درخواستهای سفر و خودروهای فعال در یک محدوده تغییر میکند، ممکن است قیمت برخی سفرها نیز بهطور مقطعی افزایش یابد.»
او عوامل بیرونی از جمله افزایش اختلال در سرویسهای موقعیتیابی (GPS) را عامل اصلی این برهم خوردن تعادل میداند. به گفته شهابی، اختلال در سرویسهای موقعیتیابی، تشخیص سیستمی موقعیت دقیق کاربران راننده در اطراف مبدأ و ارسال درخواست سفر به نزدیکترین خودروها را با مشکل روبهرو میکند؛ در نتیجه زمان رسیدن خودرو به مسافر افزایش مییابد و احتمال لغو سفر از سوی مسافران بیشتر میشود. این اختلال همچنین مسیریابی و انجام سفر را برای کاربران راننده دشوارتر میکند، بار ترافیکی شهر را بالا میبرد و تمایل بخشی از کاربران راننده به فعالیت را کاهش میدهد.
شهابی یکی دیگر از عوامل کاهش فعالیت رانندگان را شرایط نامناسب برخی جایگاههای سوخت و افزایش تردد خودروها برای پیدا کردن جایگاههای فعال عنوان میکند؛ شرایطی که تمایل بخشی از رانندگان به فعالیت را کاهش داده است. او در عین حال میگوید: «در کنار این شرایط، تیمهای فنی اسنپ در حال بهکارگیری راهکارهای جایگزین برای کاهش اثر اختلال GPS بر فرایند تشخیص موقعیت و ارسال درخواست سفر هستند.»
اسنپ تأکید میکند قیمتگذاری در این پلتفرم بهصورت پویا انجام میشود و عواملی مانند مسافت، مدتزمان تقریبی سفر، شرایط ترافیکی، زمان ثبت درخواست و تعداد خودروهای فعال در محدوده مبدأ در تعیین قیمت نقش دارند. بنابراین افزایش تقاضا در شرایطی که تعداد خودروهای فعال کاهش پیدا کرده، میتواند به افزایش مقطعی قیمت برخی سفرها منجر شود.
در کنار عوامل مقطعی، اسنپ افزایش هزینههای فعالیت رانندگان را نیز یکی از عوامل مؤثر بر قیمت خدمات حملونقل اینترنتی میداند: قیمت این خدمات باید در بستر شرایط اقتصادی و هزینههای ارائه آن بررسی شود؛ تورم عمومی یکی از عوامل مؤثر بر این شرایط است، در حالی که تورم در حوزه حملونقل — بهویژه افزایش قیمت خودرو، قطعات و لوازم یدکی، تعمیرات، نگهداری و استهلاک خودرو — گاه فشار هزینهای بیشتری نسبت به میانگین تورم عمومی به کاربران راننده وارد میکند. از سوی دیگر، افزایش هزینههای زندگی نیز بر صرفه اقتصادی ادامه فعالیت کاربران راننده اثر میگذارد.
محمدحسین صالحپور، مدیر ارشد تیم محصول تپسی، نیز کاهش تعداد رانندگان فعال را عامل اصلی رشد قیمت برخی سفرها میداند. او به دیجیاتو میگوید این کاهش فعالیت عمدتاً تحت تأثیر شلوغی جایگاههای سوخت و زمانبر بودن فرایند آن برای رانندگان و همچنین اختلالات GPS رخ داده است.
در مجموع، توضیحات دو پلتفرم نشان میدهد افزایش قیمت اخیر را باید بیشتر در سمت عرضه جستوجو کرد: کاهش تعداد رانندگان فعال در برخی محدودهها، در کنار افزایش هزینه یا اختلال در شرایط فعالیت آنها، باعث شده در برخی ساعات و مناطق فاصله میان تعداد درخواستها و خودروهای در دسترس بیشتر شود و قیمت سفرها افزایش پیدا کند.